เป็นสำนวนส่อฟ้องอุปนิสัยใจคอของผู้ชายพายเรือ กินรวบหัวรวบหาง เอาทั้งพี่ทั้งน้อง โด่งดังที่สุดในประวัติศาสตร์วรรณกรรมไทยก็เห็นจะเป็นพ่อมหาเสน่ห์ "ขุนแผน" แสนสะท้านนั่นเอง เพราะในบทเสภาเรื่องขุนช้าง-ขุนแผน ซึ่งแต่งขึ้นในสมัยอยุธยานั้น ตอนพลายแก้วเข้าหานางพิมพากับสายสองสองสาวสองพี่น้องนั้นท่านเล่าว่า

     เมื่อพลายแก้วเกาะเพลาะย่องตามนางสายทองขึ้นเรือนไปหานางพิมพานั้น ขณะที่นางสายทองเกร็งเต็มที่ เพราะกลัวแม่ศรีประจันต์จะรู้ความ เจ้าพลายแก้วกลับออกแววโลภ ใช้มือลวนลามจับต้องของสงวนของนางสายทอง ทีแรกก็ทำทีเป็นเผลอเรอ แต่พอเห็นนางสายทองไม่ว่ากระไรก็ย่ามใจ

     เห็นลวดลาย "หมาหยอกไก่" ของพ่อขุนแผนหรือยัง จนสุดท้ายสายทองก็ค้อนเข้าให้ ไล่ให้พลายแก้วไปหาน้องสาวซึ่งบีบน้ำตารอมาตั้งแต่หัวค่ำนั้นเสียที ตรงนี้นางพิมพาตกเป็นของพลายแก้วก่อน

     ตกดึก ขณะพิมพาหลับไหลไปด้วยเสน่หานั้น พลายแก้วกลับนึกคึกคัก แอบย่องออกจากห้องของนางพิมเข้าไปหานางสายทองเป็นคำรบสอง แล้วสายทองก็ต้องกลมนต์เสน่ห์ของพ่อขุนแผน ตกว่าคืนนั้นพลายแก้วได้ทั้งพี่ทั้งน้องมาเป็นเมีย นับว่าเป็นเรื่องมหัศจรรย์ที่คนไทยนิยมยกย่องกันมาแต่โบราณ ถึงกับอนุญาตให้ใช้หนังสือซึ่งบ่อนทำลายศีลธรรมนี้เป็นแบบเรียนในห้องเรียนได้ นั่นนับเป็นเรื่องของ "พระยาเทครัวตัวปลอม" เพราะท่านระบุว่า ขุนแผนนั้นแท้จริงแล้วเป็นแต่เรื่องแต่งขึ้น หาได้มีตัวตนที่แท้จริงสิ่งใดไม่

     ท้าวความกลับไปในพระราชพงศาวดารกรุงศรีอยุธยา ในรัชกาลสมเด็จพระรามาธิบดีที่ ๑ หรือพระเจ้าอู่ทอง ครั้งนั้นโปรดให้พระราเมศวร ราชโอรส ซึ่งครองเมืองลพบุรี นำทัพไปตีเมืองกัมพูชา ปรากฏว่าทัพจำนวน ๕๐๐๐ ของพระราเมศวรเพลี่ยงพล้ำแตกยับเยินกลับมา พระเจ้าอู่ทองจึงให้ขุนตำรวจไปทูลเชิญสมเด็จพระบรมราชาธิราช เจ้าเมืองสุพรรณบุรี ซึ่งเป็นพระพี่เขย ให้นำทัพไปช่วยพระราชนัดดา ผลปรากฏว่า สมเด็จพระบรมราชาธิราชหรือขุนหลวงพะงั่วโชว์ฝีมือได้จะแจ้ง สามารถตีเมืองนครหลวงหรือนครธมแตก แล้วโปรดให้ "เทครัวชาวกัมพูชาเข้ามาไว้ในพระนครศรีอยุธยาเป็นจำนวนมาก"

      นั่นเป็นหลักฐานชั้นต้นที่บ่งว่า มีการใช้คำว่า "เทครัว" ในความหมาย "ย้ายถิ่นฐานบ้านช่องห้องหอของพลเมืองหนึ่งๆ ไปโดยไม่เหลือหลอ" แล้วต่อมาก็กลายพันธุ์เป็นการเล่นชู้สู่สาวได้ทั้งแม่ทั้งลูกหรือทั้งพี่ทั้งน้องในเวลาเดียวกันด้วย

     ว่ากันว่า จอมพลผ้าขาวม้าแดงคนดังก็เป็นนักเทครัวตัวยงกับขุนแผนด้วย เพราะภายหลังอสัญกรรมไปแล้ว มีการสืบประวัติว่า ท่านจอมพลนั้นเคยได้แม่ลูกคู่หนึ่งมาเป็นอนุ (คำว่า อนุ แปลว่า น้อย ใช้ในความหมายว่าเป็นเมียน้อย ศัพท์เต็มๆ นั้นคือ อนุภรรยา แต่ตัดให้สั้นเพื่อให้เข้ากับลิ้นของคนไทยเลยกลายเป็นเพียง อนุ- แต่ก็ยังคงแปลว่า เมียน้อย ในความหมายเท่าเดิม)

     ศัพท์ว่า "เทครัว" แยกออกได้ ๒ คำ คือ เท กับ ครัว คำว่า "เท" เป็นกริยาใช้ในความหมายของการใส่สิ่งของลงไปในภาชนะใดภาชนะหนึ่ง ซึ่งเมื่อนำมาใช้กับคำว่า ครัว หรือครอบครัว ซึ่งหมายถึงตระกูล อันประกอบด้วย ผู้คน ทรัพย์สมบัติ และสัตว์เลี้ยง ทั้งสิ้นทั้งปวงแล้ว คำว่าเทครัวจึงหมายถึงการกวาดต้อน และการอพยพผู้คนทั้งครอบครัว หรืออาจจะทั้งเมือง เพื่อเทครัวเหล่านั้นเข้าไปใสไว้ในอีกภาชนะหนึ่ง คือเมืองพระนครศรีอยุธยา และผู้ที่จะกระทำเช่นนั้นได้ ต้องเป็นใหญ่มีอำนาจวาสนาถึงระดับพระยาโน่นทีเดียว พระยาจึงเป็นผู้เริ่มเทครัวก่อนเพื่อน

      ป้จจุบันยังมีวิธีการเทครัวอีกหลายทาง เช่น การยุบพรรคการเมือง การเซ้งพรรคการเมือง การย้ายพรรค การรวมพรรค เป็นต้น นับเป็นการเทครัวอย่างหนึ่ง ซึ่งผู้ที่ทำการเทครัวเขามาไว้ในครัวเรานั้น ท่านเรียกชื่อว่า "พระยาเทครัว"

พระมหานรินทร์ นรินฺโท
October 10, 2004