นายสมัคร สุนทรเวช เป็นบุตรคนที่ 4 ในจำนวน 6 คน ของเสวกเอกพระยาบำรุงราชบริพาร(เสมียน สุนทรเวช) กับ คุณหญิงบำรุงราชบริพาร เกิดเมื่อวันที่ 13 มิถุนายน พ.ศ. 2578 ที่บ้านหน้าวังบางขุนพรหม ถนนสามเสน กรุงเทพมหานคร สมรสกับคุณหญิงสุรัตน์ สุนทรเวช และมีบุตรสาวฝาแฝด คือกานดาภาและกาญจนากร

หลังจากจบมัธยมศึกษาที่โรงเรียนเซนต์คาเบรียล ได้เข้าศึกษาด้านอาชีวะที่โรงเรียนอัสสัมชัญพาณิชย์ จากนั้นได้เข้าศึกษาด้านกฎหมายคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และศึกษาเพิ่มเติมที่คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย,และ BRYANMT & STRATION INSTITUTE ชิคาโก สหรัฐอเมริกา และได้ประกอบอาชีพตามที่ได้ศึกษาในตำแหน่งต่างๆ หลายบริษัท สุดท้ายเมื่อปี พ.ศ.2514 เป็นเจ้าหน้าที่ฝ่ายประชาสัมพันธ์ สถานเอกอัครราชทูตอิสราเอล ประจำประเทศไทย

จนถึงปี 2516 ได้ลาออกมาทำงานการเมือง นายสมัครเริ่มเข้าสู่แวดวงการเมือง ด้วยการเขียนบทความแสดงความคิดในหนังสือพิมพ์หลายฉบับ ตั้งแต่ปี 2500 และเข้าเป็นสมาชิกพรรคประชาธิปัตย์เมื่อปี พ.ศ. 2511 เริ่มสมัครรับเลือกตั้งครั้งแรก เป็นสมาชิกสภาเทศบาลกรุงเทพมหานครในปี พ.ศ. 2514 จากนั้นในปี 2518 ได้รับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร และได้รับการไว้วางใจจากประชาชนทุกครั้งที่ลงสมัครรับเลือกตั้งจนถึงปี 2539 และได้ดำรงตำแหน่งสำคัญทางการเมืองในตำแหน่งรัฐมนตรีหลายกระทรวง รองนายกรัฐมนตรี และตำแหน่งสูงสุดคือนายกรัฐมนตรี

หลังวางมือทางการเมืองในระดับชาติ นายสมัคร สุนทรเวช ได้หวนกลับมาทำงานการเมืองอีกครั้ง ด้วยการลงสมัครรับเลือกตั้งผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร เมื่อปี 2543 ได้รับคะแนนเสียงอย่างท่วมท้นกว่า 1 ล้านคะแนน

เมื่อพ้นวาระการดำรงตำแหน่งผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ได้ใช้ชีวิตด้วยการเป็นพิธีกรรายการอาหาร ชิมไปบ่นไป จากนั้นได้รับการทาบทามให้ดำรงตำแหน่งหัวหน้าพรรคพลังประชาชน นำสมาชิกลงเลือกตั้งและได้รับคะแนนเป็นแกนนำจัดตั้งรัฐบาล และเข้าดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 29 มกราคม 2551 เป็นนายกรัฐมนตรีคนที่ 25 ของไทย แต่ในที่สุดเมื่อวันที่ 9 กันยายน 2551 ตำแหน่งนายกรัฐมนตรี ก็ต้องมีอันเป็นไป เมื่อตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ได้วินิจฉัยความสิ้นสุดการเป็นนายกรัฐมนตรีจากการเป็นพิธีกรกิตติมศักดิ์รายการชิมไปบ่อนไปและยกโขยง 6 โมงเช้า ด้วยคะแนน 9 ต่อ 0

เป็นอันจบชีวิตการเมืองเมื่ออายุได้ 73 ปี และต้องเผชิญกับโรคมะเร็งตับ เข้ารับการรักษาที่โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ จากนั้นไปรักษาที่ประเทศสหรัฐอเมริกา และกลับมารักษาตัวที่โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์อีกครั้ง

จนกระทั่งเวลา 08.48 เมื่อเช้าที่ผ่านมา นายสมัคร สุนทรเวช ได้ถึงแก่อสัญกรรมอย่างสงบด้วยอายุได้ 74 ปี ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2517 คือ ตริตาภรณ์มงกุฎไทย และครั้งสุดท้ายเมื่อปี พ.ศ. 2545 คือ ทุติยจุลจอมเกล้าวิเศษ